เจนีวา, 18 ก.ย. (ซินหัว) -- รายงานการค้าโลกประจำปี 2025 ขององค์การการค้าโลก (WTO) ที่เผยแพร่เมื่อวันพุธ (17 ก.ย.) ระบุว่าการใช้ปัญญาประดิษฐ์ (AI) อาจช่วยผลักดันการค้าโลกให้ขยายตัวเกือบร้อยละ 40 ภายในปี 2040 พร้อมย้ำถึงความจำเป็นในการลดช่องว่างทางดิจิทัล

องค์การฯ ระบุว่าปัญญาประดิษฐ์อาจช่วยให้การค้าและผลิตภัณฑ์มวลรวมภายในประเทศ (GDP) ของโลกเพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญภายในปี 2040 โดยการค้าโลกคาดว่าจะขยายตัวราวร้อยละ 34-37 ขณะที่การพัฒนาและการประยุกต์ใช้เอไออาจช่วยให้จีดีพีโลกเติบโตเพิ่มขึ้นร้อยละ 12-13

รายงานย้ำถึงบทบาทของการค้าในการเอื้อการเติบโตที่หนุนด้วยปัญญาประดิษฐ์ ผ่านการช่วยให้ประเทศและภูมิภาคต่างๆ เข้าถึงสินค้าที่จำเป็นต่อการพัฒนาเทคโนโลยีเอไอ อาทิ วัตถุดิบ เซมิคอนดักเตอร์ และปัจจัยการผลิตขั้นกลาง โดยคาดว่ามูลค่าการค้าโลกของสินค้ากลุ่มนี้ในปี 2023 อยู่ที่ 2.3 ล้านล้านดอลลาร์สหรัฐ (ราว 73.14 ล้านล้านบาท)

อย่างไรก็ตาม รายงานยังเตือนถึงความเสี่ยงช่องว่างทางดิจิทัลที่ขยายตัวมากขึ้น เนื่องจากปัญญาประดิษฐ์อาจยิ่งทำให้ความเหลื่อมล้ำเดิมรุนแรงขึ้น และสร้างช่องว่างใหม่จนบั่นทอนศักยภาพการพัฒนา หากขาดการลงทุนที่มีเป้าหมาย กรอบนโยบายที่ครอบคลุม และความร่วมมือระหว่างประเทศ

เอ็นโกซี โอคอนโจ-อิเวียลา ผู้อำนวยการใหญ่องค์การการค้าโลก กล่าวในรายงานว่าปัญญาประดิษฐ์มีศักยภาพมหาศาลในการลดต้นทุนทางการค้าและเพิ่มผลิตภาพ แต่การเข้าถึงเทคโนโลยีเอไอและการค้าแบบดิจิทัลในปัจจุบันนั้นยังไม่ทั่วถึง จึงเรียกร้องให้มีการบูรณาการการค้า การลงทุน และนโยบายเสริมอื่นๆ ที่เหมาะสม เพื่อให้เอไอสามารถสร้างโอกาสการเติบโตใหม่ได้ในทุกเศรษฐกิจ

รายงานยังเน้นย้ำความจำเป็นของนโยบายการค้าที่เปิดกว้างและคาดการณ์ได้ โดยเผยให้เห็นข้อจำกัดเชิงปริมาณที่ใช้กับสินค้าที่เกี่ยวข้องกับปัญญาประดิษฐ์ ซึ่งเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็วจาก 130 รายการในปี 2012 เป็นเกือบ 500 รายการในปี 2024 พร้อมเรียกร้องการร่วมมือมากขึ้นในระดับสากล โดยเฉพาะความร่วมมือด้านเอไอและการค้า เพื่อสนับสนุนการมีส่วนร่วมที่กว้างขึ้นในกระบวนการพัฒนาและประยุกต์ใช้เอไอ

ทั้งนี้ รายงานเผยว่าองค์การฯ สามารถมีบทบาทสำคัญในการรับรองว่าปัญญาประดิษฐ์สามารถสนับสนุนการเติบโตทางการค้าที่ครอบคลุมได้ หากมีกรอบงานที่ถูกต้อง ควบคู่กับการลงทุน การปฏิรูปภายในประเทศ และความร่วมมือระหว่างประเทศ ซึ่งเอไอจะสามารถขยายโอกาสและเสริมสร้างระบบการค้าแบบพหุภาคีให้แข็งแกร่งยิ่งขึ้น