ปักกิ่ง, 3 ส.ค. (ซินหัว) -- สถาบันฟิสิกส์พลังงานสูง สังกัดสถาบันบัณฑิตวิทยาศาสตร์แห่งชาติจีน รายงานว่าคณะนักวิทยาศาสตร์ผู้ใช้งานหอสังเกตการณ์รังสีคอสมิกบนที่สูงขนาดใหญ่ (LHAASO) ของจีนได้ค้นพบว่าระบบดาวคู่ซิกนัส เอ็กซ์-3 (Cygnus X-3) ในกลุ่มดาวหงส์เป็นแหล่งเร่งอนุภาคที่ทรงพลังมากที่สุดเท่าที่เคยค้นพบในปัจจุบัน
ซิกนัส เอ็กซ์-3 เป็นระบบดาวคู่ที่ประกอบด้วยวัตถุหนาแน่นยิ่งยวด (หลุมดำหรือดาวนิวตรอน) และดาวคู่ขนาดใหญ่ โดยการที่วัตถุหนาแน่นยิ่งยวดดึงดูดสสารจากลมดาวฤกษ์ของดาวคู่อย่างหนักหน่วงได้เร่งอนุภาคจนเกิดพลังงานสูงยิ่งยวด ซึ่งทฤษฎีกระแสหลักก่อนหน้านี้เชื่อว่าอนุภาคที่มีประจุภายในทางช้างเผือกอาจมีพลังงานสูงราว 1 เพตะอิเล็กตรอนโวลต์ (PeV)
เฉาเจิน นักวิจัยหลักประจำหอสังเกตการณ์ฯ และนักวิชาการประจำสถาบันฯ ระบุว่าผลวิเคราะห์ความแปรปรวนของเวลาและลักษณะสเปกตรัมของรังสีแกมมาพลังงานสูงพิเศษได้ยืนยันว่าซิกนัส เอ็กซ์-3 สามารถเร่งอนุภาครังสีคอสมิกให้มีพลังงานอย่างน้อย 30 เพตะอิเล็กตรอนโวลต์
นอกจากนั้นหอสังเกตการณ์ฯ ตรวจพบคาบเวลา 4.8 ชั่วโมงในสัญญาณรังสีแกมมาพลังงานสูงพิเศษ และจำกัดขอบเขตการเร่งอนุภาคอยู่ในรัศมีประมาณสามเท่าของรัศมีดวงอาทิตย์ โดยคณะนักวิจัยชี้ว่าการค้นพบนี้เปิดพื้นที่ใหม่ๆ ในการศึกษากระบวนการทางฟิสิกส์ขั้นสุดขั้วใกล้วัตถุหนาแน่นยิ่งยวดอย่างหลุมดำ
ทั้งนี้ หอสังเกตการณ์รังสีคอสมิกบนที่สูงขนาดใหญ่ของจีนตั้งอยู่บนภูเขาที่ความสูงเหนือระดับน้ำทะเลประมาณ 4,410 เมตรในมณฑลซื่อชวน (เสฉวน) ทางตะวันตกเฉียงใต้ของจีน มีพื้นที่ 1.36 ตารางกิโลเมตร ทำหน้าที่สังเกตการณ์และวิจัยรังสีคอสมิกและรังสีแกมมา

(แฟ้มภาพซินหัว : หอสังเกตการณ์รังสีคอสมิกบนที่สูงขนาดใหญ่ในอำเภอเต้าเฉิง แคว้นปกครองตนเองกานจือ กลุ่มชาติพันธุ์ทิเบต มณฑลซื่อชวนทางตะวันตกเฉียงใต้ของจีน วันที่ 28 ต.ค. 2025)